Vendredi 3 juillet 2020 ((rezonodwes.com))– An 1803, Lafyèv jòn, kout poud, pwazon, pwa grate, dlo desann ak loray te bay Lame endijèn gwo avantaj sou eskadwon lanmò kolon yo ki te vin jouke esklavaj nan Sendomeng. Malgre gwo zam, chwal, chen michan ak dènye teknik militè lame espedisyonè a te genyen, li te bat ba devan yon pèp pye atè, bouda chire, do touni ki te vle viv lib osinon l mouri.
Lakoloni te yon simityè kote vivan ak kadav melanje. Esklav yo t ap viv sou fwontyè lavi ak lanmò, yon bat je: ayèmtewèw.
Nan kouri pou baton, fè cho, pann, rache janm ak koupe tèt, esklav yo kwaze ak lanati ki louvri gwòt, rakbwa ak tèt mòn ba yo kache. Yo mawon sistèm lanmò a ki te derasinen endyen yo.
Se konsa Lanati pral makonnen fòs li ak nanm yon pèp k ap soufri pou chèche libète. Lagè lendepandans deklare: Goliath tonbe devan David.
Alyans lanati ak moun akouche AYITI an 1804; zanmitay ak pouvwa fèy, boujon, ekòs, rasin ak grenn bwa se pi gwo gany pèp ayisyen eritye. Yo te la nan batay kont opresè yo: kout poud, pwazon, pwa grate, machacha. Yo la pi rèd nan rezistans anfas kolonizasyon modèn ki fè lavi tounen machandiz. Yo avili loksidan kapitalis k ap lote lasante 2 pou gouden.
Istwa pèp ayisyen pwouve konesans fèy, boujon, ekòs, rasin, grenn bwa ak pawòl ki reveye nanm yo, se kle:
– PA JANBE konbat lougawou;
– Amwaz, ave, lachòy, lomaren, dèyè do, asowosi, lalwa, lila konbat Kowona viris;
AYITI gen remèd pou dyòk, koklich, pyè nan ren, vant mennen, zègrè, kout lè, lapipi, pèdisyon, dyòl pa gou, malkadi. Fèy, rasin, boujon, ekòs ak grenn bwa geri 101 maladi. Yo geri, touye, toudi, leve mò. Istwa pèp ayisyen makonnen ak lanati.
Zòt te di:- « ti bouch pa gou » a se Kowona!- « ti pa ka pran sant » la se Kowona!- « ti kò kraze a, gòj fè mal » la se li!- « ti lafyèv ki deyò a pa lafyèv »!- « ti malèz k ap touye moun nan se Kowona! »
San gwo Lopital, san vantilatè, san gwo koze tankou hydroxichloroquine, oxygénothérapie, …, pèp ayisyen rezoud pwoblèm sa yo ak remèd natirèl ki se makonnay Pawòl ak Lanati, san yon gout dlo nan famasi.
AYITI se yon gwo peyi ki malerezman gen tradisyon ti dirijan piti zwit k ap jere Leta an ti visye, ak ti vizyon, ak ti rès, vye tikras; otorite ki mare nan pye tab kolon modèn laboujwazi kale pou simen fènwa chak fwa pèp ayisyen pran chemen listwa ak kilti li, ki se wout libète ekonomik ak sosyal.
Kowona viris la montre pèp ayisyen li gen fòs. San tès depistaj, san konfinman, san karantèn, san izòlman, pye a tè, bouda chire, toutouni li ka chavire chodyè a ak tout esklav domestik yo, kolon yo, rasis yo ak metwopòl la.
Claudy DONET
pou yon 2e repiblik
1 Comment